កម្ពុជាអំពាវនាវឱ្យថៃដកកងកម្លាំង និងប្រគល់ដែនដីកម្ពុជាដែលកំពុងកាន់កាប់មកវិញ

លោក នេត្រ ភក្ត្រា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មានកម្ពុជា បានអំពាវនាវឱ្យប្រទេសថៃដកកងកម្លាំង និងសម្ភារយោធារបស់ខ្លួនចេញពីដែនដីកម្ពុជា ព្រមទាំងអនុញ្ញាតឱ្យប្រជាពលរដ្ឋស៊ីវិលកម្ពុជាដែលភៀសខ្លួនអាចត្រឡប់ទៅផ្ទះសម្បែងវិញដោយសុវត្ថិភាព ដោយលោកបានបញ្ជាក់ថា ការអះអាងអំពីការមិនឈ្លានពាន ត្រូវតែបង្ហាញតាមរយៈសកម្មភាពជាក់ស្តែង មិនមែនត្រឹមតែសេចក្តីថ្លែងការណ៍នោះទេ។

នៅក្នុងអត្ថបទបង្ហោះលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែសីហា លោករដ្ឋមន្ត្រីបានមានប្រសាសន៍ថា មជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានរួម (JIC) របស់ថៃ មិនអាចលុបបំបាត់ភស្តុតាងនៃសកម្មភាពយោធាថៃលើទឹកដីកម្ពុជា តាមរយៈការបដិសេធ ឬការបង្កើតរឿងរ៉ាវប្រកួតប្រជែងគ្នានោះទេ។

លោកបានរំលឹកថា ជម្លោះនាខែកក្កដា និងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ បានបណ្តាលឱ្យមានការបាត់បង់ជីវិតមនុស្ស ការបំផ្លិចបំផ្លាញផ្ទះសម្បែង វត្តអារាម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ព្រមទាំងការភៀសខ្លួនរបស់ប្រជាពលរដ្ឋស៊ីវិលកម្ពុជាប្រមាណ ៦៥០ ០០០នាក់។ ប្រជាពលរដ្ឋភៀសខ្លួនប្រហែល ២០ ០០០នាក់ នៅតែមិនអាចត្រឡប់ទៅផ្ទះសម្បែង និងដីធ្លីរបស់ពួកគេវិញដោយសុវត្ថិភាពនៅឡើយ ទោះបីជាមានការប្តេជ្ញាចិត្តក្រោមសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម ថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ក៏ដោយ។

យោងតាមលោក នេត្រ ភក្ត្រា ស្ថានការណ៍នៅតែមិនទាន់បានដោះស្រាយនៅឡើយ ដោយកុងតឺន័រ លួសបន្លា របាំងបិទផ្លូវ ទីតាំងយោធា ប្រឡាយ និងផ្លូវដែលបានសាងសង់ថ្មី នៅតែបន្តផ្លាស់ប្តូរស្ថានភាពនៅលើដី និងរារាំងប្រជាពលរដ្ឋស៊ីវិលមួយចំនួនមិនឱ្យត្រឡប់ទៅវិញ។

លោកបានចោទសួរថា ហេតុអ្វីបានជាកងកម្លាំង និងសម្ភារយោធាថៃនៅតែមានវត្តមាននៅទីតាំងនានាលើដែនដីកម្ពុជា ហើយហេតុអ្វីបានជាវិធានការបែបនេះត្រូវបានអនុវត្ត ប្រសិនបើថៃគ្មានបំណងកាន់កាប់ដីកម្ពុជានោះ។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កាំភ្លើង មិនមែនជាឧបករណ៍ខណ្ឌសីមាព្រំដែនទេ។ កុងតឺន័រដឹកជញ្ជូន មិនមែនជារបារព្រំដែនទេ។ លួសបន្លា មិនមែនជាព្រំដែនអន្តរជាតិទេ។ ហើយការកាន់កាប់ដោយកម្លាំង មិនមែនជាភស្តុតាងនៃអធិបតេយ្យភាពនោះទេ»។

លោករដ្ឋមន្ត្រីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា កម្ពុជាគាំទ្រការដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនដែលនៅសេសសល់ តាមរយៈយន្តការដែលបានព្រមព្រៀងដោយប្រទេសទាំងពីរ ជាពិសេសគណៈកម្មការព្រំដែនរួម កម្ពុជា-ថៃ (JBC)។ លោកបានអំពាវនាវឱ្យប្រទេសថៃឆ្លើយតបប្រកបដោយការស្ថាបនា ចំពោះសំណើ JBC របស់កម្ពុជា ដើម្បីឱ្យការងារវាស់វែង និងខណ្ឌសីមារួមគ្នា អាចបន្តឡើងវិញបាននៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ និងទ្វេភាគីដែលមានស្រាប់។

លោកក៏បានគូសបញ្ជាក់ផងដែរថា សេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម ថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ មិនបានផ្ទេរអធិបតេយ្យភាព ឬទទួលស្គាល់ព្រំដែនអន្តរជាតិថ្មីណាមួយឡើយ ប៉ុន្តែមានបំណងបកស្រាយដើម្បីបញ្ចប់អំពើហិង្សា រក្សាសន្តិភាព និងបង្កើតលក្ខខណ្ឌឱ្យប្រជាពលរដ្ឋស៊ីវិលដែលភៀសខ្លួនបានត្រឡប់ទៅផ្ទះសម្បែងវិញដោយសុវត្ថិភាព។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការបទឈប់បាញ់ គឺបញ្ឈប់ការបាញ់ប្រហារ វាគ្មិនមែនជាការគូសវាសផែនទីឡើងវិញនោះទេ។ ការបទឈប់បាញ់ គឺបង្កកស្ថានភាពយោធា វាគ្មិនមែនជាការផ្ទេរអធិបតេយ្យភាពនោះទេ»។

លោក នេត្រ ភក្ត្រា បានសង្កត់ធ្ងន់បន្ថែមទៀតថា ការត្រួតត្រាប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពដែលសម្រេចបានតាមរយៈកម្លាំង គឺខុសពីអធិបតេយ្យភាពស្របច្បាប់ ដោយលោកបានបន្ថែមថា ការចល័តទ័ព ការបោះទង់ជាតិ ការដំឡើងរបាំង ការជីកប្រឡាយ ឬការសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ មិនអាចបង្កើតជាប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិអធិបតេយ្យភាពស្របច្បាប់លើដែនដីរបស់រដ្ឋមួយផ្សេងទៀតបានឡើយ។

ដូច្នេះ លោកបានអំពាវនាវឱ្យប្រទេសថៃដកកងកម្លាំង និងសម្ភារយោធារបស់ខ្លួនចេញ យកចេញនូវឧបសគ្គដែលរារាំងប្រជាពលរដ្ឋស៊ីវិលកម្ពុជាមិនឱ្យត្រឡប់ទៅវិញ បញ្ឈប់សកម្មភាពដែលមានបំណងបង្កើតឲ្យមានការសម្រេចរួចជាស្រេច (fait accompli) និងទុកឱ្យការវាស់វែង និងខណ្ឌសីមាព្រំដែនជាភារកិច្ចរបស់ JBC ស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិ ផែនទីពាក់ព័ន្ធ និងកិច្ចព្រមព្រៀងដែលមានស្រាប់។

លោករដ្ឋមន្ត្រីបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើថៃមិនស្វែងរកដែនដីកម្ពុជាទេ នោះថៃควរត្រឡប់មកឱ្យកម្ពុជាវិញនូវអ្វីដែលជាសិទ្ធិរបស់កម្ពុជា» ដោយលោកបានសង្កត់ធ្ងន់ថា បញ្ហានេះគួរតែត្រូវបានដោះស្រាយតាមរយៈអង្គហេតុ ច្បាប់ អធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដី ជាជាងការបង្កើតរឿងរ៉ាវប្រកួតប្រជែងគ្នា។

លោកបានសន្និដ្ឋានថា ប្រសិនបើថៃនៅតែរក្សាជំហរថាខ្លួនមិនបានប្រព្រឹត្តការឈ្លានពានប្រឆាំងនឹងកម្ពុជាទេ ថៃควរបង្ហាញរឿងនេះតាមរយៈសកម្មភាពជាក់ស្តែង ដោយការដកកងកម្លាំង បញ្ឈប់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងការបង្កើតការសម្រេចរួចជាស្រេច អនុញ្ញាតឱ្យប្រជាពលរដ្ឋស៊ីវិលកម្ពុជាត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញ និងប្រគល់ដែនដីកម្ពុជាដែលខ្លួនកំពុងកាន់កាប់នោះមកវិញ៕