ហ្វ្រ៉ង់ស៊ីស ហាល់ឡេ ៖ ដើមឈើមិនមានកម្មវិធីសម្រាប់ស្លាប់ទេ

អ្នកវិទ្យាសាស្រ្តរុក្ខវិជ្ជាដ៏ល្បីរបស់បារាំង លោកហ្វ្រ៉ង់ស៊ីស ហាល់ឡេ ទើបតែបានស្លាប់នៅ​អាយុ ៨៧ឆ្នាំ។ ព្រឹត្តិបត្តិ វិទ្យាសាស្រ្ត និងអនាគត ធ្លាប់បានសម្ភាសន៍លោកកាលពីឆ្នាំ​២០០៨។ លោកបានលើកឡើងដោយភាពទន់ភ្លន់ និងអារម្មណ៍កំប្លែងតិចៗ អំពីវាសនា​មនុស្ស​​ដែលនឹង​ត្រូវស្លាប់នៅថ្ងៃណាមួយ ចំណែកដើមឈើ ពួកវាមិនមានកម្មវិធីដើម្បីស្លាប់​នោះ​ទេ។

នៅក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍ជាមួយព្រឹត្តិបត្តិវិទ្យាសាស្រ្ត និងអនាគត លោកហ្វ្រ៉ង់ស៊ីស ហាល់ឡេ ធ្លាប់​បានរៀបរាប់ប្រាប់ថា ៖

គេតែងរំពឹងថា ដើមឈើមិនសូវមានអាថ៌កំបាំងសម្រាប់យើងទៀតទេ ពីព្រោះពួកវាបាន​ទាក់ទាញ​​អ្នកទស្សនវិជ្ជា និងអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមកតាំងពីសម័យបុរាណ។ ក៏ប៉ុន្តែការកំណត់​និយមន័យរបស់ដើមឈើ​មិនទាន់ក្លាយជាកម្មវត្ថុនៃការព្រមព្រៀងគ្នាទាំងស្រុងនៅឡើយទេ។​តាំង​ពីប៉ុន្មានឆ្នាំមកហើយ របកគំហើញនានាបានកើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់គ្នា អំពីរយៈពេល​រស់​នៅ ការលូតលាស់ហ្សែន និងជីវសាស្រ្តគីមីរបស់ដើមឈើ។ល។ រឿងរ៉ាវថ្មីរបស់ដើមឈើត្រូវ​បាន​​គូ​រូបភាពឡើងវិញ។ វាជាការពិត រហូតមកត្រឹមដំណាច់សតវត្សឆ្នាំ១៩៥០ នៅបារាំង ការ​ស្រាវជ្រាវអំពីដើមឈើ​ជា​តំបន់​​ការងារដែលទុកសម្រាប់តែអ្នកអភិរក្សព្រៃ ដែលមានសេវាកម្ម​ស្រាវជ្រាវ​ផ្ទាល់​ខ្លួនរបស់​ពួកគេ។   ប៉ុន្តែ​អ្វីៗ​​ដែលជាទីចាប់​អារម្មណ៍​ច្រើនរបស់ពួកគេ គឺដើម​ឈើ​​ហ៊ុបមូល ដែលជាវត្ថុធាតុដើម​សម្រាប់ធ្វើ​អាជីវកម្ម។ ពួកគេបានបោះបង់ផ្នែក​ដែលនៅ​សល់ ហើយបើកផ្លូវឱ្យអ្នក​ជីវវិទ្យា​កោសិកា អ្នកហ្សែនវិទ្យា និងអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រផ្សេងៗ ស្រាវជ្រាវ​អំពីដើមឈើ។

ដោយបេះយក​ស្លឹក​តូច​មួយនៅកំពូលដើមឈើចាស់ គេឃើញថា ជាលិការបស់វាមិនបង្ហាញ​ភាព​ខុស​គ្នា​ឡើយ​ជាមួយស្លឹកថ្មីដែលទើបលូតលាស់បានពីការដាំគ្រាប់នោះទេ។ ចំណែក​មនុស្ស​វិញ មនុស្ស​ពេញវ័យ​មិនមាន​សរីរាង្គល្អណាអាចប្រៀបធៀបនឹងសរីរាង្គរបស់​កូនក្មេង​នោះ​​ឡើយ។ ពពួកសត្វពិតជាត្រូវបង្ខំ​ឲ្យធ្លាក់ចូលក្នុងកម្មវិធីចាស់ជរា។ ចំណែកដើមឈើ​ហាក់​ដូចជា​​អាច​រួច​ផុតពីការចាស់។ ដើមឈើផ្សេងៗគ្នាជាច្រើន ដែលមានការលូតលាស់​តាម​ចង្វាក់ រាងយឺត​នៅរដូវរងា អាច​នឹងមានសក្ដានុពលរស់នៅជារៀងរហូត។ ពីព្រោះថា ពួកវា​ហាក់​ដូច​ជា​អាច បើក​ដំណើរ​ការហ្សែនរបស់ពួកវាឡើងវិញនៅរដូវផ្ការីក។

លោកហ្វ្រ៉ង់ស៊ីស ហាល់ឡេ បានពន្យល់ថា ពីដើមដល់ចុងបញ្ចប់នៃជីវិតសត្វ ឬមនុស្ស ហ្សែន​មួយចំនួនត្រូវបានបិទ ដោយយន្តការជីវគីមីមួយ ដែលគេឲ្យឈ្មោះថា មេទីឡេស្យិន ហើយ​យន្តការនេះ គឺជាប្រភពនៃកម្មវិធីចាស់ជរារបស់សរីរៈ។ ប៉ុន្តែនៅក្នុងដើមឈើ ដូចជា​ដើម​ស្រល់ ការលូតលាស់តាមចង្វាក់របស់ពួកវា ហាក់ដូចជា មានបញ្ចេញអង់ស៊ីម ដេមេធីឡាស។ យោងតាមអ្នកហ្សែនវិជ្ជា លោកហ្ស៊ីល អេរីក សេរ៉ាលីនី បានឲ្យដឹងថា អង់ស៊ីម​នេះ​អាច​ជួយ​សម្អាត និងបង្កើតជាលិកាក្មេងពីហ្សែនដែលត្រូវបានបិទ ហើយ​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ដើមឈើ​​ប្រយុទ្ធ​យ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពនឹងភាពចាស់ជរា។  តាមសេចក្តីសន្និដ្ឋានដែលមិនគួរឲ្យជឿ ប្រសិន​បើដើមឈើស្លាប់នោះ គឺដោយសារហេតុផល​ពី​​ខាងក្រៅ ដូចជា ការត្រជាក់ខ្លាំង ផ្គរលាន់ រោគផ្សិត ឬ​ការ​កាប់បំផ្លាញ។ល។ ប្រសិនបើអ្នក​លុប​បំបាត់កត្តាខាងក្រៅ។ វាមិន​មាន​ហេតុផល​ណាមួយ​នឹងធ្វើឲ្យពពួកដើមឈើរលុប​បាត់​ដោយ​​ជរានោះទេ។

យន្តការមេទីឡេស្យិន និងអង់ស៊ីម ដេមេធីឡាស របស់ពពួកដើមឈើ កំពុង​ចាប់ផ្តើម​ទាក់ទាញ​​ការ​យក​ចិត្តទុកដាក់សិក្សាពីអ្នកជំនាញជីវវិទ្យា លើការចាស់ជរារបស់រុក្ខជាតិ មនុស្ស ឬក៏សត្វផង​ដែរ។